Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Prywatności.

Bajki Krasickiego - interpretacja

Geneza Bajka w czasach Ignacego Krasickiego (epoka oświecenia) była gatunkiem, który cieszył się sporą popularnością. Dawała możliwość realizowania oświeceniowego postulatu, zgodnie z którym nauka powinna dokonywać się przez rozrywkę. Gatunek ten należy zatem do literatury dydaktycznej i moralizatorskiej, chociaż jego stałym elementem jest komizm.

Bajka występuje w dwu odmianach: epigramatycznej (wywodzącej się jeszcze od starożytnego autora – Ezopa) oraz narracyjnej (rozpowszechnionej przez oświeceniowego pisarza La Fontaine’a). Pierwsza jest
Zobacz całość tekstu
Czas i miejsce akcjiW bajkach czas i miejsce akcji najczęściej są mało istotne. Przeważnie podmiot mówiący w danym utworze  nie dookreśla, w jakich warunkach rozgrywa się prezentowana sytuacja. Z powodu zwięzłości bajek epigramatycznych, wykorzystane zostają w nich  tylko te elementy, które są konieczne dla zrozumienia wymowy utworu.

Zdarza się jednak (zwłaszcza w bajkach narracyjnych), że dookreślone
Zobacz całość tekstu
Problematyka„Wstęp do bajek”

W tym krótkim utworze autor dokonał odwrócenia stereotypów, które najczęściej łączone są z wymienionymi rodzajami ludzi. Wynikiem tego zabiegu jest uzyskanie opisu stanu idealnego, świata ludzi wyzbytych wad. Wymienienie licznych przykładów spowodowało, że przedstawiony obraz stał się całkowicie nierealny. Dlatego po lekturze pierwszych ośmiu wersów, czytelnik może podejrzewać, że za wypowiedzią podmiotu lirycznego kryje się gorzka ironia. Gorzka, ponieważ chcielibyśmy, aby opis pasował do rzeczywistości. Zdecydowanym potwierdzeniem obecności ironii w utworze jest ostatni wers, w którym podmiot liryczny przyznaje, iż nie wierzy w taki cudowny świat. Stwierdzenie „Ja to między bajki włożę” zdradza również zamysł autora oraz główny cel, jaki przyświecał autorowi bajek.


„Ptaszki w klatce”

Utwór oparty jest na przeciwstawieniu między starością i młodością. Stary czyżyk pamięta jeszcze czasy wolności i cierpi z powodu niewoli. Jednak nie on jest najbardziej godzien współczucia. Młody czyżyk nie odczuwa bólu i paradoksalnie to jest jego największym nieszczęściem. Nie tylko, że nie tęskni za wolnością, która jest jedną z najważniejszych wartości, ale w ogóle jej niż zna. Wydaje mu się, że jego obecne życie jest czymś normalnym, niewolę uznaje za dobro.

„Ptaszki w klatce” to bajka, która może być interpretowana jako utwór nawiązujący do ówczesnej sytuacji Polaków. Gdy powstawał, część Polski znajdowała się już pod zaborami.

„Szczur i kot”

Utwór jest literacką ilustracją twardych zasad panujących w świecie. Szczur chełpił się samym sobą tak bardzo, że nie potrafił już właściwie niczego innego. Stracił nawet instynkt, który w normalnej sytuacji powinien ochronić go przed niebezpieczeństwem. Choć pycha była z pewnością jego wadą, jeszcze większą okazała się bezmyślna beztroska. W realnym życiu nie można sobie na nią pozwolić, ponieważ zawsze znajdzie się ktoś, kto wykorzysta nieuwagę. Udawanie wspaniałego, a co za tym idzie, silnego i mocnego, skończyło się dla szczura tragicznie. Błyskawiczne zwycięstwo kota było ewidentnym dowodem na to, że szczur znaczył naprawdę niewiele.

Przedstawioną w utworze sytuację można porównać z sytuacją Polski w epoce Krasickiego. Autor dobrze pamiętał czasy, w których szlachta chełpiła się swoimi przywilejami i złotą wolnością. Kiedy jednak pojawili się zaborcy, okazało się, że wspaniała Rzeczpospolita jest słaba, a gorące deklaracje patriotyczne w przypadku wielu osób były jedynie pustymi słowami.

„Jagnię i wilcy”

Utwór rozpoczyna się od krótkiej sentencji: „Zawżdy znajdzie przyczynę, kto zdobyczy pragnie”. Potem następują trzy wersy, które spełniają funkcję ilustracji. Dwa wilki uzasadniają swoje prawo do przemocy tylko tym, że mają przewagę
Zobacz całość tekstu
Ostrza krytyki w „Bajkach” Ignacego Krasickiego„Lew i zwierzęta” – krytyka absolutyzmu, chciwości, przebiegłości.

„Komar i mucha” – krytyka wywyższania się ponad innych, jak i nadmiernego uniżania się przed kimś.

„Szczur i kot” – krytyka pychy i próżności.

„Ptaszki w klatce” – nie można akceptować narzuconej niewoli, zasad sprzecznych z naszymi.

„Filozof” – krytyka tego, że wiara budzi się w ludziach tylko w chwilach zwątpienia i zbłądzenia, gdy jest źle, krytyka złego stosunku do Boga i religii.

„Dewotka” – krytyka źle pojętej pobożności.

„Groch przy drodze” – krytyka zarówno braku, jak i
Zobacz całość tekstu
Artyzm bajekBajki Ignacego Krasickiego odznaczają się prostotą, która paradoksalnie została osiągnięta poprzez wyrafinowane środki. Wybijającą się cechą jest ich zwięzłość. Autor potrafił w stosunkowo niewielu słowach zawrzeć opis, który prezentuje złożone motywy ludzkich zachowań i ich konsekwencje (np. „Jagnię i wilcy” oraz „Szczur i kot”).

Efekt ten osiągnięty jest między innymi poprzez operowania przeciwieństwami, takimi jak starość – młodość, głupota – spryt, słabość – siła itd. Ponadto autor często dynamizuje opisywane zdarzenia dzięki wykorzystaniu kilku
Zobacz całość tekstu